پنبه
پنبه
با فرض اين كه امكان دارد در عرصه عملكرد متفاوتي نسبت به نتايج بدست آمده از مزارع آزمايشي آماري مشاهده گردد، اين كود در سالهاي متوالي و در محصولات مختلف مورد ارزيابي قرار گرفته است. در دو سال گذشته، شركت زيست فناور سبز با پيگيري استفاده از كود زيستي بارور-2 عرضه شده به كشاورزان از طرف اين شركت و يا اداره كل پنبه و دانههاي روغني وزارت جهاد كشاورزي اقدام به تجزيه و تحليل گزارشهاي كشاورزان به عنوان يك پژوهش در سطح پايلوت كشوري نمود تا ضمن بررسي اثرات اقليمي، ارزيابي ميداني از اثربخشي اين كود را به دست آورد.
گزارشهاي جمعآوري شده از 131 مزرعه از 10 استان آذربايجان شرقي، اردبيل، اصفهان، تهران، خراسان جنوبي، خراسان شمالي، فارس، قم، مازندران و مركزي حاكي از این است که 7/0 درصد از مزارع كاهش عملكرد، 8/3 درصد مزارع فاقد افزايش عملکرد، 19 درصد تا 5 درصد افزايش عملكرد، 8/45 درصد بین 5 تا 10 درصد افزايش عملكرد، 8/16 درصد بین 10 تا 15 درصد افزايش عملكرد، 1/9 درصد بین 15 تا 20 درصد افزايش عملكرد، 3 درصد بین 20 تا 30 درصد افزايش عملكرد و 5/1 درصد بالاي 30 درصد افزايش عملكرد داشتهاند.
به طور كلي، ميانگين برداشت محصول در مزارع پنبه كشور با استفاده از كود شيميايي فسفاته 2678 كيلوگرم بر هكتار بوده، در حالي كه با مصرف كود زيستي بارور-2 برداشت محصول به 2919 كيلوگرم بر هكتار رسيده است. به اين ترتيب، ميانگين افزايش محصول در اثر مصرف كود زيستي باورر-2 برابر 242 كيلوگرم بر هكتار (8/9 درصد) بوده است.
شايان ذكر است بالاترين برداشت محصول گزارش شده با استفاده از اين كود زيستي 7696 كيلوگرم در هكتار در استان اصفهان است كه 5018 كيلوگرم بالاتر از ميانگين كشوري بدون استفاده از كود زيستي بارور-2 است. بيشترين اثربخشي كود زيستي فسفاته از نظر عملكردها به ترتيب در استان مازندران ( ميانگين 9/18 درصد) و سپس در استان تهران (5/17) و قم (6/13 درصد) بوده است. در اين ارتباط، بايستي اثرات اقليمي و روشهاي زراعي كشاورزان هر استان را در نظر گرفت.
افزايش محصول پنبه با استفاده از كود زيستي بارور-2 در كل كشور به طور متوسط 242 كيلوگرم بر هكتار بوده كه با احتساب قيمت تقريبي خرید وش پنبه از كشاورزان در سال 1385 از قرار هر كيلوگرم 5000 ريال ، به طور متوسط 1210000 ريال سود خالص براي كشاورز در هر هكتار در بردارد. لذا، با توجه به سطح زير كشت 140 هزار هکتاری كشور، در صورت فراگير شدن مصرف كود زيستي بارور-2 و افزايش عملكرد پنبه به 33880 تن در هر سال زراعي، ميتوان سوديمعادل 169.400.000.000ريال (حدود 170 ميليارد ريال) براي كشاورزي ايران انتظار داشت.
بديهي است اين افزايش درآمد مشوق خوبي براي كشاورزان جهت روي آوردن به كودهاي زيستي ميباشد. اكنون ابعاد خسارات ناشي از تخريب ساختمان خاكهاي زراعي و از آن مهمتر خسارات جبران ناپذير وارد شده بر محيط زيست در اثر تجمع فسفات در خاكها و آب و همچنين فلزات سنگين رها شده در محيط به هنگام توليد و مصرف كودهاي شيميايي فسفاته روشن شده است. تشويق به مصرف كودهاي زيستي مانند كود زيستي بارور-2 سهم بزرگي در كاهش اين خسارات زيست محيطي دارد.
